خانه / سینمای ایران / با مهم‌ترين فيلمسازان زن سينمای ايران/ از فروغ فرخزاد تا نرگس آبیار
20161215084439_untitled-1

با مهم‌ترين فيلمسازان زن سينمای ايران/ از فروغ فرخزاد تا نرگس آبیار

موبایل تی‌وی: نقش و حضور زنان در سينما در پی رشد و حضور آن‌ها در جامعه در سال‌هاي اخير رشد چشمگير و فزاينده‌ای داشته است. اين مقدار در مقايسه با سال‌هاي پيش از انقلاب اصلا قابل قياس و مشابهت نيست.

به گزارش موبایل تی‌وی: نقش و حضور زنان در سينما در پي رشد و حضور آن‌ها در جامعه در سال‌هاي اخير رشد چشمگير و فزاينده‌اي داشته است. اين مقدار در مقايسه با سال‌هاي پيش از انقلاب اصلا قابل قياس و مشابهت نيست و اگر در سال‌هاي دهه ۴۰ و ۵۰ به سختي بتوان شهلا رياحي و فروغ فرخزاد را به‌عنوان مهم‌ترين فيلمسازان زن قبل انقلاب دانست. در سال‌هاي بعد انقلاب و با رشد چند برابري جمعيت و فضاي فرهنگي هنري نظام براي زنان جا باز کرد تا دوشادوش مردان وارد عرصه هنرآفريني شوند و زنان سخت‌کوش و مستعدي وارد صنعت سينما شدند که همچنان فيلم مي‌سازند و گود را خالي نکرده‌اند. در ادامه به بهانه اکران فيلم «نفس» به کارگرداني نرگس آبيار، «نيمه شب اتفاق افتاد» به کارگرداني تينا پاکروان و ساخت و توليد دو اثر سينمايي با نام‌هاي «ملي و راه‌هاي نرفته‌اش» و همچنين «زيرسقف دودي» به کارگرداني تهمينه ميلاني و پوران درخشنده به بررسي پرونده همه فيلمسازان زن بعد انقلاب که در داخل کشور فعاليت داشتند و به‌عنوان فيلمساز از خود اثري از به‌جا گذاشتند مي‌پردازيم:

پوران درخشنده اولين کارگردان مطرح پس از انقلاب است که با ساخت فيلم «رابطه» در سال ۶۵ مطرح شد و با فيلم «پرنده‌ کوچک خوشبختي» درخشنده در سال ۶۶ برنده‌ اولين سيمرغ زنانه البته براي بهترين فيلم و تهيه‌کنندگي‌اش از جشنواره فيلم فجر شد.

1096813_435

 

فيلمساز، تهيه‌کننده، محقق و نويسنده فعال ايراني در هفتم فروردين ماه سال ۱۳۳۰ در شهر کرمانشاه به‌دنيا آمد، او تحصيل تکميلي خود را در مدرسه عالي تلويزيون و سينما گذراند و در سال ۵۴ در‌سازمان صداوسيما شروع به‌کار کرد و در همان زمان فيلم «طاعون» -که درباره طاعون در کردستان به سال ۲۸ است- را تهيه کرد. سال بعد نيز ۵۵ درباره «چهارشنبه‌سوري» و نيز فيلمي درباره مراسم سنتي نواحي مختلف ايران و موسيقي نواحي ايران را در سال ۵۶ توليد کرد. «موج، جانماز، سجاده»، «تحقيقي درباره زنان»، «اشتغال و صنايع دستي در کردستان» در سال ۵۷، فيلم‌هاي مستند «چشمه‌هاي آب معدني راه هراز»، به تصوير کشيد و همان سال مستندهاي سه‌گانه صنايع دستي را در کردستان توليد کرد. «موج، سجاده، جانماز»، «نازک کاري»، «گليم»(الياف طبيعي و مصنوعي (۴ قسمت)) و مستندي تحقيقي درباره نخ، ابريشم، پشم و الياف مصنوعي را ساخت. سال ۵۸ تا ۵۹ با ساختن فيلم مستند «چرخها مي‌چرخند» نگاهي به مسائل رکود اقتصادي و تعطيلي کارخانه‌ها به‌خصوص ايرانناسيونال (ايران خودرو فعلي) را به تصوير کشاند. «شوکران» در ۱۷ قسمت که از سال ۶۹ تا ۷۱ طول کشيد، مستندي درباره پديده اعتياد در زنان، مردان و کودکان در ايران و مسئله قاچاق مواد مخدر و راه‌هاي پيشگيري آن است که سه قسمت از آن بيشتر پخش نشد. پوران درخشنده ؛عضو انجمن‌هاي فيلمسازان زن آمريکا (WIF)، کارگردانان مستقل آمريکا (IFP) و مرکز بين‌المللي فيلم کودکان و نوجوانان يونسکو (CIFEJ) نيز هست. مهم‌ترين فيلم‌هاي درخشنده عبارتند از: زير سقف دودي(۱۳۹۵)- هيس! دخترها فرياد نمي‌زنند(۱۳۹۱)- بچه‌هاي ابدي(۱۳۸۵)- روياي خيس(۱۳۸۴)- شمعي در باد(۱۳۸۲)- پرنده کوچک خوشبختي(۱۳۶۶)- رابطه(۱۳۶۵)

درخشنده(رخشان) بني‌اعتماد، براي آن‌که نام کوچکش با رقيب آن روزهايش، پوران درخشنده، خطاي خاطر ايجاد نکند از درخشنده بني‌اعتماد به رخشان بني‌اعتماد تغيير نام داد و دهه ۷۰ را با برتري بر رقيب(پوران درخشنده) و دريافت اولين سيمرغ کارگرداني زنانه براي فيلم «نرگس» آغاز کرد. هر چند که نامش در تيتراژ برخي فيلم‌ها که در سمت دستيار کارگرداني بوده مانند «گل‌هاي داوودي» و «تنوره ديو» همچنان درخشنده بني اعتماد مانده است.

 1096814_473

فيلم‌هاي او در جشنواره‌هاي بين‌المللي مورد تحسين واقع شده‌ و توانسته‌اند در داخل ايران هم توجه تماشاگران و منتقدان را به‌خود جلب کنند. او همسر جهانگير کوثري و مادر باران کوثري است. بني‌اعتماد در هفتاد‌و‌يکمين جشنواره فيلم ونيز در سال ۲۰۱۴، جايزه بهترين فيلمنامه را براي فيلم قصه‌ها به‌دست آورد. رخشان بني‌اعتماد در ۱۴ فروردين‌ماه ۱۳۳۳ در تهران زاده شد. او در رشته کارگرداني سينما در دانشکده هنرهاي دراماتيک تهران تحصيل کرد. وي از سال ۵۲ با سمت منشي صحنه در تلويزيون مشغول به‌کار شد و تا سال ۵۹ چند فيلم مستند کوتاه را کارگرداني کرد. بني‌اعتماد فعاليت سينمايي خود را از سال ۶۰ به‌عنوان منشي صحنه فيلم «آفتاب‌نشين‌ها» و فيلم «گل‌هاي داوودي» آغاز کرد و با کارگرداني فيلم «خارج از محدوده» در سال ۶۶ کارگرداني فيلم‌هاي بلند را آغاز کرد. سپس فيلمنامه «زرد قناري» را نوشت و کارگرداني آن را نيز خود انجام داد. با نوشتن فيلمنامه فيلم «نرگس» با همکاري فريدون جيراني و کارگرداني آن، در سال ۷۰ به عنوان بهترين کارگردان در دهمين جشنواره فيلم فجر برگزيده شد. پس از آن، فيلم‌هاي «روسري آبي»، «بانوي ارديبهشت»، «زير پوست شهر» و «خون بازي» براي وي افتخارات و جايزه‌هاي بيشتري به ارمغان آورد. بني‌اعتماد براي «روسري آبي» برنده جايزه فيبرشي جشنواره بين‌المللي فيلم تسالونيکي ۱۹۹۵، نامزد پلنگ طلايي و برنده پلنگ برنزي جشنواره فيلم لوکارنو شد. جايزه ويژه و جايزه فيبرشي جشنواره بين‌المللي فيلم مونترال براي «بانوي ارديبهشت» در سال ۱۹۹۸ ديگر دستاورد او بعد از «روسري آبي» بود. «زيرپوست شهر» اثر جاودانه او، جايزه بهترين فيلم خارجي زبان و جايزه تماشاگران جشنواره فيلم تورين را در سال ۲۰۰۱ برايش به ارمغان آورد و جايزه نتپک و جايزه ويژه جشنواره فيلم لوکارنو را براي روزگار ما در ۲۰۰۲ به دستاوردهاي خود افزود. حسين عالمگير؛ نويسنده کتاب «باران کوثري در سينماي ايران» درباره شخصيت رخشان بني‌اعتماد در کتاب خود مي‌نويسد؛ «او را نمي‌توان صرفا يک کارگردان دانست بهتر است بگوييم کارگرداني او بخشي کوچک از فلسفه تفکر بني‌اعتماد است تا بدين وسيله ابعاد فکري خود را در قالب فيلم طرح نمايد. بني‌اعتماد نمونه يک زن ايرانيست. زني که مي‌گويد زنان ايراني اگر فرصت و مجال هنر نمايي داشته باشند ابرهايي مي‌شوند که باران‌ها در دامانشان متولد مي‌شود.» مهم‌ترين فيلم‌هاي بني‌اعتماد عبارتند از: قصه‌ها(۱۳۹۲)- خون بازي(۱۳۸۵)- گيلانه(۱۳۸۳)- زير پوست شهر(۱۳۷۹)- بانوي ارديبهشت(۱۳۷۶)- روسري آبي(۱۳۷۳)- نرگس(۱۳۷۰)- آي آدم‌ها(۱۳۹۴)

انسيه شاه‌حسيني که ۱۳۳۳ در شهر گرگان متولد شد؛ به‌عنوان فيلم‌نامه‌نويس و کارگردان در سينماي ايران فعاليت داشته است. شاه‌حسيني؛ فارغ‌التحصيل کارگرداني سينماست.

1096815_798

وي فعاليت هنري را با کارگرداني و فيلمنامه‌نويسي فيلم‌هاي کوتاه آغاز کرد. فيلم بلند «غروب شد بيا» نخستين تجربه کارگرداني اوست. شاه‌حسيني اولين زن رزمنده ايراني است که در موضوع جنگ ايران و عراق فيلم ساخته است.مهم‌ترين فيلم‌هاي او عبارتند از: زيباتر از زندگي(۱۳۹۰) – پنالتي(۱۳۸۷) – شب بخير فرمانده(۱۳۸۴) – غروب شد بيا(۱۳۸۳)

مرضيه برومند؛ کارگردان، بازيگر و عروسک‌گردان است. وي مدرک کارشناسي هنرهاي نمايشي از دانشکده هنرهاي زيباي دانشگاه تهران دارد.

1096816_347

تهمينه ميلاني؛ فيلمنامه‌نويس و کارگردان سينماي ايران است. او منشي صحنه، طراحي صحنه و لباس، و تهيه‌کنندگي فيلم را نيز تجربه کرده ‌است. اسم كارگردانان زن كه به ميان مي‌آيد،تهمينه ميلانيقطعا جزو سه اسم اولي است كه به ذهنتان خطور مي‌كند. شايد به اين خاطر كه او در فيلم‌هايش هم دائم به‌دنبال گرفتن حق زنان است.

1096818_281

تهمينه ميلاني در سال ۱۳۳۹ در روستاي ميلان شهر تبريز به دنيا آمد. در دوران دبيرستان به تهران نقل مکان کرد و در دبيرستان‌هاي شرف و مرجان به ادامه تحصيل پرداخت. بسيار جوان بود که به‌عنوان اولين تجربه سينمايي‌اش به‌عنوان منشي صحنه فيلم «خط قرمز» برگزيده شد. در کنار کار در کارگاه آزاد فيلم به ادامه تحصيل پرداخت. او که به آرامي به‌کار در سينما آشنا مي‌شد شروع به نوشتن فيلمنامه‌هايي مانند «اگر فردا بيايد»، «دوستت دارم مادر»، «عشق و مرگ» و … و کار در ديگر فيلم‌ها «اي ايران»، «جهيزيه‌اي براي رباب»، «دل نمک» و… کرد. اولين فيلم او «بچه‌هاي طلاق» جايزه بهترين فيلم اول را در جشنواره فجر برد و جايزه نقدي آن به او کمک کرد که مجددا به‌همراه رضا بانکي و مهدي احمدي فيلم «افسانه آه» را بسازد. پس از شکست تجاري اين فيلم، فيلم کمدي «ديگه چه خبر» با بازي ماهايا پطروسيان را ساخت. فيلمي که بسيار پرفروش شد. در سال ۷۶ و با ايجاد فضاي باز سياسي پس از انتخابات دوم خرداد‌ماه رياست جمهوري ميلاني فيلم «دو زن» را ساخت. به‌خاطر ساختن اين فيلم، ميلاني جايزه بهترين فيلمنامه جشنواره فيلم فجر را برد و نامزد جايزه بهترين کارگرداني از همين جشنواره شد. ميلاني پس از موفقيت فيلم «دو زن» فيلم‌هاي «نيمه پنهان» و «واکنش پنجم» – هر سه با بازي نيکي کريمي- را ساخت. پس از فيلم‌هاي سه‌گانه ميلاني با بازي نيکي کريمي، فيلم «زن زيادي» با بازي مريلا زارعي در سال ۸۳ به نمايش درآمد. اين فيلم هم در ادامه حال و هواي فيلم‌هاي اخير ميلاني بود با واکنش سرد منتقدان مواجه شد اما به فروش خوبي دست پيدا کرد. در سال ۸۴ بر اساس کتاب «شفاي کودک درون» اثر لوچيا کاپاکيونه فيلم «آتش‌بس» با بازي مهناز افشار و محمدرضا گلزار را ساخت. اين فيلم که به بخش مسابقه سينماي ايران در جشنواره فيلم فجر راه نيافت، در سال ۸۵ اکران شد و رکورد فروش صدميليون تومان در هفته اول را به‌جاي گذاشت. پس از ساختن و اکران فيلم «آتش‌بس»، لوچيا کاپاکيونه، نويسنده کتاب «شفاي کودک درون» با ارسال نامه‌اي به ميلاني از او تشکر و قدرداني کرد. مهم‌ترين فيلم‌هاي ميلاني عبارتند از: سوپراستار – آتش‌بس – نيمه پنهان – دو زن – بچه‌هاي طلاق

در حال بررسی

5874373_305

درخواست تهیه کننده «خوب، بد، جلف» از مسئولان/ نگاه ها به آثار کمدی باید از سطحی گری خارج شود

موبایل تی‌وی: محسن چگینی از علت همکاری با پیمان قاسمخانی، علت موفقیت «خوب، بد، جلف» و …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *